Josef Hoffmann

Josef Franz Maria Hoffmann (Pirnitz, 15 december 1870 – Wenen, 7 mei 1956) was een Oostenrijks architect en ontwerper. Hij was betrokken bij de oprichting van de Wiener Secession en was de centrale figuur van de Wiener Werkstätte, die hij in 1903 oprichtte. Tot zijn bekendste ontwerpen behoort het Stocletpaleis in Brussel, dat wel als het sluitstuk van de jugendstil wordt beschouwd.
Hoffmann werd geboren in Moravië, waar zijn vader burgemeester was van een klein stadje. Hij bezocht de Staatsnijverheidsschool in Brünn en werkte korte tijd in het Duitse Würzburg, waarna hij in Wenen aan de Academie voor Beeldende Kunsten zijn studie voortzette bij Karl Hasenauer en Otto Wagner, bij wie hij vervolgens in dienst trad. Met Joseph Maria Olbrich, eveneens een leerling van Wagner, richtte hij in 1897 de Wiener Secession op, waaraan hij tot 1905 verbonden zou blijven. Van 1899 tot 1937 doceerde hij aan de Weense School voor Kunstnijverheid.
Aan Olbrichs Secessionsgebouw in Wenen (1902) leverde Hoffmann een bijdrage in de vorm van onder meer het Supraportenrelief. Karakteristiek is Hoffmanns voorkeur voor vierkanten en kubussen (nog voordat het kubisme zou opkomen), die hem al snel de spotnaam Quadratl-Hoffmann opleverden. In 1903 richtte hij met Koloman Moser de Wiener Werkstätte op, waarvoor hij tal van gebruiksvoorwerpen en interieurs ontwierp: meubels, glaswerk, eetgerei, klokken, sieraden etc. Deze "Weense Ateliers" zouden tot 1932 blijven bestaan. In 1907 was hij ook betrokken bij de oprichting van de Deutscher Werkbund.